محمد رضا واليزاده معجزى
232
تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )
بودند ممكن است امشب نظاميان از قلعه بيرون رفته و فرار كنند ، [ بعضى از ] سران قوم گفته بودند كه آنان در ميان قلعه مىخواهند به ما تسليم شوند ؛ اگر از قلعه بيرون بيايند كه نمىگذاريم يك نفرشان جان سالم بدر برد . محاصرهشدگان در همان شب به وسيله مخابرات با پادگان جايدر ارتباط برقرار [ كرده ] و به آنها گفته بودند كه اگر امشب به يارى ما نشتابيد فردا به حكم اضطرار تسليم عشاير شده اسلحه و مهمات و همهچيز را به آنها تحويل خواهيم نمود . يك نفر از بيرانوندها كه خود جزو محاصرهكنندگان قلعه بود مىگفت كه در همان شب كه نظاميان محصور در قلعه از ما مهلت خواسته بودند ، مشاهده كرديم كه چيزى از بالاى قلعه برق مىزند و در مقابل آن از قلعه جايدر نيز به او جواب مىدهد . ولى آگاه نبوديم كه اين دستگاه مخابرات است . بارى از اردوى جايدر به محاصرهشدگان گفته بودند كه ما مىتوانيم كنار رودخانه صيمره به كمك شما بياييم و شما به هرترتيبى شده امشب به طورى كه عشاير متوجه نشوند قلعه را خالى كرده و به سوى رودخانه حركت كنيد . بعد از اتمام مخابرات ، اردوى جايدر براى نجات نظاميان قلعه شيخ مكان حركت كرد و از اين سوى محاصرهشدگان با آهستگى و آرامى خيلى بااحتياط قاطرها را بار كرده و از قلعه خارج و موقعى بيرانوندها از اين عمل آگاه شدند كه آنها به ساحل رودخانه رسيده و به اردوى جايدر كه در منطقه مشهور به « چم بابا سيف الدين » فرود آمده بود ، پيوسته شده بودند و بنابراين با اينكه سواران بيرانوند خيلى تلاش كردند كه خود را به فراريان برسانند ولى آتش توپخانه و مسلسلهاى سنگين و سبك آنها را فرارى داد . [ . . . ] عشاير بسيار كوشيدند كه كارى از پيش برند ولى فايده نداشت و اقدامات آنها در مقابل تاكتيك نظامى نقشبرآب گرديد و محاصرهشدگان نجات يافته و به سوى خرمآباد حركت كردند . در اين جنگ عدهاى سرباز كشته شدند و يك نفر از بيرانوندها مقتول و دو نفر هم مجروح گرديدند . منطقه الشتر در اين سال باز هم جولانگاه و مركز فعاليت دزدان و بدكاران شده بود . از همه كس در مضيقهتر طايفه يوسفوند بودند . اين طايفه كه ذاتا مردمى آرام و رعيتپيشهاند از يكسو گرفتار دزدان و ياغيان و از يك طرف اسير دست مأمورين زورگو و مته به خشخاشگذار اداره دارايى بودند كه مىخواستند املاك اين بيچارهها را كه تنها ممر معاش آنان بود به زور جزو خالصه دولت آورده و پاكارهايى جهت ضبط و